Triển lãm ảnh nude ở Hà Nội: Vui và tiếc

trien-lam-anh-nude-o-ha-noi-vui-va-tiec

Tác phẩm Âm dương - Ảnh: Dương Quốc Định


Rất đông người xem đến triển lãm ảnh nude nghệ thuật đầu tiên do Cục Mỹ thuật - Nhiếp ảnh và Triển lãm tổ chức. Nó như một lời khẳng định “cởi trói” hoàn toàn cho ảnh nude, đưa ảnh khỏa thân xuất hiện trong đời sống văn hóa, văn nghệ trở thành chuyện bình thường.

Vui

Triển lãm diễn ra tại Hà Nội từ ngày 20 đến 27.7. Lâu lắm mới có một triển lãm ảnh tại thủ đô thu hút đông người xem từ buổi khai mạc đến những ngày sau như vậy. Công chúng xem đông vì nhiều lý do, chủ yếu là tò mò xem ảnh nude Việt như thế nào, vì trước đây ảnh nude mới chỉ xuất hiện vài ba bức gọi là cho có đại diện tại các triển lãm.

Lần này là tới 52 bức và ban tổ chức quyết định phóng cỡ lớn để gây ấn tượng thị giác, cảm giác như người mẫu trong ảnh to bằng người thật trò chuyện với người xem. Với số đông khán giả đại chúng ít có dịp xem ảnh nude thì dễ bị choáng bởi kích cỡ bởi số đo vàng và đường cong uốn lượn lúc như sóng biển lúc như sóng cát… Và họ xuýt xoa.

Với những nhiếp ảnh gia chụp nude thì đây có vẻ như là dịp họ được vinh danh, trả lại vị trí cho ảnh nude nghệ thuật, vốn xưa bị cấm kỵ, thậm chí dè bỉu, nhất là với nhiếp ảnh gia Thái Phiên vốn luôn trăn trở, “vật vã” với ảnh nude từng bao lần trần thân xin cấp phép cho triển lãm cá nhân.

Trong số 10 tay máy được chọn lần này có mấy gương mặt đáng chú ý. Thái Phiên có cả một hành trình dài với mẫu nude và luôn tìm cách đi mới. Sau những hình ảnh đơn lẻ và mang tính “số đo” nhiều hơn, anh đã chú ý tìm tòi để hình ảnh kể chuyện tốt hơn, diễn tả hành trình cuộc đời của phụ nữ. Dũng “art” sử dụng ánh sáng, hình khối và đường nét rất thuần thục, tạo ra những bức ảnh có chất lãng mạn với số đông, bức ảnh tôi thích nhất là tác phẩm ảnh đen trắng hai mẹ con.

Dương Quốc Định đã đi từ những bức ảnh chụp mẫu đơn đẹp nuột nà, tạo dáng rất phiêu linh đến những dáng mẫu trong khung cảnh thiên nhiên. Từ chụp body painting đến chụp ý niệm. Nhiều bức ảnh của anh mang ý tưởng rành mạch, rõ ràng như tác phẩm “Âm dương” với góc máy từ trên cao, chụp một đôi nam nữ khỏa thân trên bờ biển, trong vòng tròn của những viên đá sỏi - hệt như vòng tròn âm dương. Tác phẩm của Dương Quốc Định - một số có thể trang trí décor phòng khách, phòng ngủ khá đẹp…

Và tiếc

Tiếc cho cố nghệ sĩ Lê Quang Châu, một tay máy lãng tử giàu cá tính, không thể có mặt tại đây để nghe công chúng xem và bàn về tác phẩm của mình. Cách đây mấy năm, tưởng như Lê Quang Châu là phát pháo hiệu đầu tiên mở cửa cho triển lãm ảnh nude cá nhân, để rồi phút cuối lại không được triển lãm.

Nhưng tiếc là 6 tác phẩm của Lê Quang Châu lần này lại không phải là ảnh đẹp nhất, ấn tượng nhất đại diện cho tiếng nói của một nghê sĩ giàu cảm xúc và cực kỳ kỹ tính luôn hướng tới sự hoàn hảo.

Tôi có may mắn được xem bản thảo cuốn sách ảnh nude anh định xuất bản cách đây vài năm và đã viết lời đề từ cho cuốn sách. Ánh sáng và cảm xúc là thế mạnh của Lê Quang Châu. Anh sử dụng ánh sáng nội cảnh và ngoại cảnh đều tài tình, biết lựa chọn những khoảnh khắc đắt giá để người mẫu bộc lộ trạng thái cảm xúc mạnh mẽ nhất.

Một số nghệ sĩ khác dường như còn rụt rè nên chưa tung hết những tác phẩm ấn tượng nhất, gai góc nhất của mình ra. Có thể vì đây chỉ là bước khởi đầu cũng có thể vì hội đồng chọn vẫn thiên về sự “an toàn” nhiều hơn.

52 bức triển lãm, với ai đó ít xem ảnh nude nghệ thuật, ít tiếp xúc với các xu hướng ảnh nude trên thế giới có thể “à, ồ”, nhưng với khán giả kiến văn rộng, khó tính thì thực sự số ảnh xứng đáng là tác phẩm nghệ thuật chỉ đếm đầu ngón tay, còn lại mới là “sạch nước cản”, thậm chí “trung bình yếu” và một số giống ảnh lưu niệm lưu giữ tuổi thanh xuân nhiều hơn.


Phần lớn ảnh ca ngợi số đo phụ nữ mà thiếu đi một triết lý sâu sắc, một ý tứ mãnh liệt,và chưa để lại một ám ảnh mạnh cũng như dư âm sau này. Mẫu đẹp và ánh sáng đẹp chưa đủ.

Với số nghệ sĩ đầu tư đam mê với dòng ảnh nude có thể thấy tác phẩm của họ có sự chuyên tâm, chuyên nghiệp còn lại nhiều nghệ sĩ khác trong hành trình nhiếp ảnh của mình, cũng đôi ba lần chụp nude như một thứ thay đổi, làm mới mình hay đơn thuần chỉ là thử một lần cho biết.

Khởi đầu một triển lãm nude do một cơ quan quản lý nhà nước đứng ra tổ chức, có nhiều tín hiệu tích cực. Song nếu như hội đồng tuyển chọn dũng cảm hơn chỉ chọn 25-30 bức thực sự là tác phẩm nghệ thuật và tinh lọc tác giả hơn thì hiệu quả triển lãm sẽ cao hơn.