Thế giới này sai bét, kẻ giàu sống như trong một cơn mơ

the-gioi-nay-sai-bet-ke-giau-song-nhu-trong-mot-con-mo

Bạn xây dựng & phát triển doanh nghiệp xã hội của mình ở Bắc Thái được 7 năm. Giờ đã trở thành mẫu mực cho chính phủ Thái, cho nhiều tổ chức và doanh nghiệp xã hội khác học tập theo. Bạn làm gạo organic giống truyền thống, giờ đã có hơn 1.200 hộ nông dân cùng làm chung, và sản phẩm đã được thị trường công nhận. Câu chuyện tình cờ khi cả tôi & bạn cùng tham dự hội nghị sáng tạo xã hội của Liên Hiệp Quốc. Không quen, chỉ thấy bản tìm chỗ ngồi ăn trưa, nói em qua ngồi đây với chị nè. Không quen không biết, mà kể chuyện đời cho nhau trong nửa tiếng ăn trưa.

Ủa em, background em sao mà quyết định đi làm doanh nghiệp xã hội?

Trời chị ơi, em được cho gia đình cho ăn học đàng hoàng lắm, đại học Melbourne ở Úc rồi trường quản trị Kellogg ở Mỹ. Học xong về Thái, xách ba lô lên vùng Bắc Thái lập doanh nghiệp xã hội giúp nông dân trồng lúa organic, nhà em, bạn bè em tưởng em khùng.

Vậy chắc khó khăn dữ hả?

Ba em thiếu điều muốn từ em. Gặp lần nào cũng hỏi, when are you gonna get a real job - Chừng nào thì mày bắt đầu xin việc đàng hoàng mà làm?

Em nói, Ủa ba, con làm việc ngày 12-14 tiếng mà. Ba hỏi, vậy mày có làm ra tiền hôn.

Rồi sao?

Thì em câm luôn chứ sao. Nói gì giờ? Nói hoài ba em hông có hiểu. Thế hệ ba em làm ăn kinh doanh, kiếm tiền quen rồi. Sao hiểu lý do vì sao em lại đi giúp người khác chị.

Mà từ khi nào em có ý định đi làm việc xã hội?

Từ hồi 10 tuổi chị. Hero của em là một người Thái chiến đấu giữ rừng không bị tàn phá. Rồi ông bị mấy đứa phá rừng kinh doanh hăm doạ sẽ giết cả gia đình. Ổng tự tử, để lại lá thư, xin đừng phá rừng và đừng giết vợ con mình. Cái chết của ông đã tạo ra một movement tại Thái về việc sống tốt và bảo vệ tự nhiên, bảo vệ cộng đồng. Em muốn trở thành người có ích, chiến đấu vì những điều tốt đẹp như ông.

Wow! Câu chuyện thật xúc động. Và em đã và đang thực hiện mục đích sống đó của mình.

Làm doanh nghiệp đã không dễ. Làm doanh nghiệp xã hội còn khó hơn. Em cũng lên bờ xuống ruộng bao phen đó chị.

Thế có bao giờ em muốn ngã gục và give up - bỏ cuộc chưa?

Ngã quỵ thì có chứ bỏ cuộc thì không. Em nhớ có lần em ra ATM rút 30 đô trước bữa ăn tối. Rút hông được. Thẻ chỉ còn có chừng 10 đô. Đêm đó em rút 9 đô, đi ăn qua bữa xong rồi thức cả đêm. "This is it? Is this how my life comes to an end? Vậy thôi sao? Đời kết thúc vậy sao?" Cả đêm chiến đấu với bản thân. Sáng hôm sau cùng với team, tụi nó thương em lắm, vắt óc đánh vài nước cờ cuối cùng. Vậy là mới có ngày hôm nay đó chị.

Rồi ba em giờ đã công nhận em chưa?

Mấy năm trước, em làm event launch sản phẩm, em mời ba tới. Bữa đo có ngài Bộ trưởng tới. Ổng gặp ba em ổng nói, "You should be proud of your son - Ông nên tự hào về con." Ba em trố mắt. Xong ba thấy có ông triệu phú Thái tới dự event. Ba hỏi em, ủa ai mời ổng vậy. Em nói em mời, ba hoảng lên mới bắt đầu tìm hiểu chuyện em làm. Sau này đi đâu cũng nói ổng tự hào về em.

Vậy là mừng rồi hả?

Dạ gia đình em làm ăn có chút máu mặt ở Thái, nhưng tất cả trước nay chỉ để kiếm tiền. Sau event của em, ba lập quỹ hỗ trợ cho các trẻ không có điều kiện được học từ nhỏ đến tốt nghiệp đại học. Giúp nhiều em lắm rồi chị. Giờ thì em thấy tự hào về ba.

Rồi dự định sau này của em sao?

Em muốn lấy mô hình này truyền cảm hứng cho nhiều người khác. Thế giới này sai bét. Kẻ giàu nhất, họ là kiểu dân phù phép tài chính, họ đóng góp gì cho thế giới, cho nhân loại, hay chỉ tạo ra tiền bạc để thoả mãn nhu cầu bản thân? Họ sống như trong một cơn mơ chẳng bao giờ hiểu về đời thật, chẳng bao giờ tỉnh giấc, kiểu phim Inception - Kẻ đánh cắp giấc mơ đó chị. Cuộc đời ngắn ngủi lắm. Em muốn sống cuộc đời có ý nghĩa, đóng góp thật nhiều, và sống hạnh phúc vì được theo đuổi mục đích sống tốt đẹp đó của mình.

Sau 7 năm miệt mài, gian nan để thành công, chìa khóa em đúc kết được là gì?

Dạ là 2 chữ, empathy & perseverance. Empathy - thấu cảm là chìa khóa mở mọi cánh cửa. Nếu không có empathy, em đã không thể nào làm việc được với nông dân. Mấy bạn startup công nghệ giờ, nói tạo ra giải pháp này nọ giúp nông dân, em xin lỗi, hiểu người dùng còn không hiểu bày đặt giải pháp cho hoành tráng. Còn perseverance - bền chí là người bạn đường đáng trân trọng nhất. Đời này, không có gì là dễ. Phải chiến đấu, phải làm việc thật chăm chỉ, phải đi từng bước một mới thành được chị ơi.

Chuyện tới đây thì giờ cũng hết, chúng tôi chia tay và hẹn gặp lại nhau ở Thái. Cuộc sống cuối cùng vẫn có những câu chuyện thần tiên như thế đó, giữa vạn bề nhỏ nhen, vụn vặn đời trần.